Scoren met een worp

Ippon is het volle punt en dan ben je klaar

In judo verzamel je geen punten. Je wilt ippon (het volle punt). Scoor je ippon, dan heb je meteen gewonnen. De wedstrijd is dan voorbij.

Lukt het net niet, dan krijg je een kleinere score

Niet elke worp is goed genoeg voor ippon. Dan geeft de scheidsrechter een kleinere score. Er zijn twee kleinere scores: waza-ari (bijna ippon) en yuko (kleine score).

Voor de jeugd gelden dezelfde scores

De Internationale Judo Federatie (IJF) maakt de regels voor de hele wereld. De Judo Bond Nederland (JBN) volgt die regels. Ook bij de jeugd tot en met 14 jaar zijn er deze drie scores. Dat is tot en met de categorie -15. Ze zijn evenveel waard. Hoe de scheidsrechter een score met haar arm laat zien, lees je in les 5.

Je scoort met een worp of op de grond

In deze les gaat het over de worp. Scoren op de grond met een houdgreep leer je in les 7.

Voor ippon moeten vier dingen kloppen

Tori is wie de worp maakt. Uke is wie geworpen wordt. Die twee woorden kom je in elke les tegen, en ook op Judolink. Werpt tori uke op de rug, dan kijkt de scheidsrechter naar vier dingen:

1. snelheid
2. kracht
3. op de rug
4. beheerst tot het eind van de landing

Kloppen ze alle vier, dan is het ippon. Mist er een, dan is het waza-ari. Valt uke snel op zijn rug, maar zit er geen kracht in de worp? Dan krijgt tori waza-ari.

Bij een tegenaanval wisselen tori en uke van rol

Tori is dus niet altijd wie aanvalt. Valt een judoka aan en wordt hij zelf geworpen? Dan is hij uke. Wie de tegenaanval maakt, is tori. Ook die worp kan ippon zijn. De scheidsrechter kijkt er op dezelfde manier naar.

Het moet een echte judotechniek zijn in één beweging

Alleen vallen of rollen levert niets op. De worp gaat ook in één keer door. Stopt de worp halverwege en duwt tori daarna verder? Dan krijgt hij geen score. Vallen beide judoka tegelijk na twee aanvallen? Ziet de scheidsrechter niet welke techniek won, dan geeft ze geen score.

Waza-ari is bijna ippon

Waza-ari krijg je op twee manieren. De eerste ken je al: uke valt op de rug, maar niet alle vier dingen kloppen. De tweede manier: uke valt niet echt op de rug. Hij kantelt wel verder dan zijn zij, naar zijn rug toe. De scheidsrechter kijkt dan naar de lijn van zijn schouders.

Yuko is een kleine score voor een landing op je zij

Sinds 2026 geeft de scheidsrechter vaker yuko. Tori krijgt yuko als uke zo landt:

• op zijn zij, of nog verder naar voren
• op zijn bovenrug
• op zijn zij met één elleboog of één hand op de mat
• op één bil
• op zijn nek

Uke krijgt voor zo'n landing zelf geen straf. Verdedigt uke zich met zijn hoofd? Dan grijpt de scheidsrechter wel in. Lees daarover les 9 en 10.

Op de tekening zie je de drie landingen naast elkaar

Op de tekening kijk je vanaf de voeten van uke. Hij landt drie keer anders. Kijk naar zijn schouders. Links ligt uke plat op zijn rug: ippon, als de andere drie dingen ook kloppen. In het midden ligt hij half op zijn rug: waza-ari. Rechts ligt hij op zijn zij: yuko.

Op je buik of op twee handen is geen yuko

Landt uke op de voorkant van zijn buik? Dan is er geen score. Ook als hij eerst met beide heupen of knieën neerkomt, is er geen score. Landt hij op zijn zij en zet hij tegelijk twee handen of twee ellebogen neer? Ook dan is er geen yuko.

Sinds 2026 is één hand of één bil wel yuko

Soms lees je nog oude uitleg. Daarin staat dat één hand of één bil geen yuko is. Deze uitleg klopt niet meer. Volgens de IJF-regels van 2026 is het wel yuko. Op Judolink, de spelregelsite van de JBN, staat het ook. De nieuwe regels gelden in Nederland sinds 1 februari 2026.

Bij de jeugd mag niet elke worp

Sommige worpen zijn voor jonge judoka verboden. Welke dat zijn, lees je in les 10.

Twee keer waza-ari is ippon

Scoort een judoka twee keer waza-ari in dezelfde wedstrijd? Dan is dat samen ippon en heeft hij gewonnen. De scheidsrechter laat eerst het gebaar van waza-ari zien en daarna dat van ippon. De tweede waza-ari mag ook uit een houdgreep komen.

Yuko telt nooit op tot waza-ari

De scheidsrechter telt elke yuko: een, twee, drie. Maar hoeveel yuko een judoka ook scoort, het wordt nooit waza-ari. Twee yuko staan op het scorebord als 2. Eén waza-ari staat er als 10. Wie aan het eind van de wedstrijd wint, lees je in les 8.

Een brug maken na een worp is ippon voor de ander

Soms wil uke niet op zijn rug landen. Hij maakt dan een brug: hij steunt op zijn hoofd en zijn voeten, met zijn rug omhoog. Doet uke dat na een worp? Dan krijgt tori ippon.

Deze regel beschermt je nek

Met een brug zet je je nek in gevaar. Daarom levert hij de ander juist ippon op. Een goede ukemi (valbreken) is altijd beter.

Een worp telt als hij binnen begint

Om de gevechtsruimte ligt de veiligheidszone uit les 2. De worp moet binnen beginnen. Hij telt zolang een van de twee judoka nog binnen staat.

Vanaf de -18 telt een worp soms nog net buiten de mat

Dit geldt pas later, vanaf de categorie -18. Daarin zitten judoka van 14 tot en met 17 jaar. Staat er nog maar één judoka binnen als de worp begint? En komen ze daarna allebei buiten? Dan telt de worp nog. De worp moet wel zonder stoppen doorgaan. Hij mag niet verder komen dan 2 meter in de veiligheidszone. Zo telt ook een directe tegenaanval van de judoka die al buiten stond. Een nieuwe techniek als ze allebei buiten staan, telt niet. Komen ze staand op 2 meter in de veiligheidszone, dan zegt de scheidsrechter mate (wacht).

Bij de jeugd tot en met 12 jaar mag de veiligheidszone smaller zijn

Dat is tot en met de categorie -13. Hoe breed hij dan is, las je in les 2.

Kinderen denken vaak dat judo om punten verzamelen gaat, zoals bij voetbal. Het doel is juist één goede worp: ippon. Het verschil tussen ippon, waza-ari en yuko zit in de landing, en dat zie je pas als je er goed naar kijkt. Langs de mat is het daarom een mooi spel om samen te raden wat de scheidsrechter geeft. Over de brug zijn kinderen vaak verbaasd. Leg dan uit dat de regel de nek beschermt.

Bespreek deze 3 vragen samen:

1. Vraag je kind welke vier dingen moeten kloppen voor ippon.
2. Vraag je kind waarom drie yuko nog geen waza-ari zijn.
3. Vraag je kind wat er gebeurt als je na een worp een brug maakt, en waarom die regel er is.

1. Kijk bij de volgende wedstrijd naar elke landing en raad: ippon, waza-ari, yuko of niets. Kijk daarna naar het gebaar van de scheidsrechter.
2. Krijgt iemand waza-ari voor een worp op de rug? Zoek dan welk van de vier dingen ontbrak.
3. Oefen ukemi bij je trainer, zodat je veilig landt en nooit een brug nodig hebt.

Kijk goed naar de landing. Dan weet je de score al voordat de scheidsrechter haar arm opsteekt.

De vijf dingen die je uit deze les moet onthouden:

1. Op het scorebord is ippon 100, waza-ari 10 en yuko 1.
2. Ippon vraagt snelheid, kracht, op de rug en beheerst tot het eind.
3. Twee waza-ari zijn samen ippon en yuko telt nooit op tot waza-ari.
4. Maakt uke na een worp een brug op hoofd en voet, dan is het ippon.
5. Vanaf de -18 telt een worp van binnen tot 2 meter in de veiligheidszone.